Η νέα έκδοση του προτύπου Διαχείρισης Ποιότητας ISO 9001:2015

Η νέα έκδοση του πιο διαδεδομένου προτύπου διαχείρισης στον κόσμο του ISO 9001:2015  που εκδόθηκε στις 15η Σεπτεμβρίου 2015 περιέχει σημαντικές αλλαγές σε σχέση με το πρότυπο ISO 9001:2008.

Οι σημαντικότερες αλλαγές στη νέα έκδοση του προτύπου αφορούν τα εξής:

  • Υιοθέτηση της τυποποιημένης δομής, όπως αυτή ορίζεται στο παράρτημα SL των οδηγιών ISO μέρος 1, με σκοπό την εύκολη διαχείριση της ενοποίησης με άλλα συστήματα διαχείρισης,

  • Ρητή απαίτηση για θεώρηση με βάση τη διακινδύνευση των δραστηριοτήτων του Οργανισμού,

  • Έμφαση στο πλαίσιο λειτουργίας του οργανισμού και στο επιχειρησιακό περιβάλλον.

     

  • Απαίτηση για τον καθορισμό των ορίων εφαρμογής του Συστήματος Διαχείρισης Ποιότητας

  • Μειωμένες απαιτήσεις στην τεκμηρίωση,

  • Λιγότερη έμφαση στα έγγραφα του ΣΔΠ που τηρούνται,

  • Εισαγωγή του όρου τεκμηριωμένη πληροφορία σε αντικατάσταση των όρων έγγραφο, διαδικασία, αρχεία κλπ που συναντάμε στη παλαιά έκδοση,

  • Βελτιωμένη δυνατότητα εφαρμογής για τις υπηρεσίες με την εισαγωγή και χρήση του συγκεκριμένου όρου,

  • Αυτοτελής χρήση της έννοιας της ηγεσίας και μάλιστα με υψηλές απαιτήσεις

  • Μεγαλύτερη έμφαση στην απόκτηση των επιθυμητών αποτελεσμάτων (στόχοι, μετρήσεις, διαχείριση αλλαγών), ώστε να βελτιώνεται η ικανοποίηση των πελατών.

Διαχείριση διακινδυνεύσεων

Αποτελεί μια νέα βασική απαίτηση του ISO 9001:2015 και είναι μία από τις σημαντικότερες αλλαγές του προτύπου. Ο οργανισμός πρέπει να αναγνωρίζει και να αξιολογεί τις διακινδυνεύσεις που έχουν επίπτωση στις επιδόσεις του και να αναλαμβάνει ενέργειες για την αντιμετώπιση των απειλών και την αξιοποίηση των ευκαιριών. Οι ενέργειες αυτές πρέπει να ενσωματώνονται στο σύστημα ποιότητας και να αντικατοπτρίζονται στις διαδικασίες και στους στόχους.

 

Επιχειρησιακό περιβάλλον

Αποτελεί επίσης νέα απαίτηση του ISO 9001:2015 και έχει μεγάλη σχέση με τη θεώρηση με βάση τη διακινδύνευση. Ο οργανισμός πρέπει να αναλύσει το εξωτερικό και το εσωτερικό περιβάλλον του και να ενσωματώσει τα αποτελέσματα της ανάλυσης στις διαδικασίες και στους στόχους του. Ανταγωνιστικά πλεονεκτήματα και αδυναμίες, το ευρύτερο οικονομικό περιβάλλον, οι τάσεις της τεχνολογίας και της κοινωνίας, οι απαιτήσεις των πελατών και των ενδιαφερομένων μερών συνιστούν διακινδυνεύσεις, που οδηγούν την επιχείρηση στη διαμόρφωση μίας στρατηγικής, που δεν μπορεί πλέον να τρέχει παράλληλα και ανεξάρτητα από το σύστημα ποιότητας. Ο Οργανισμός πρέπει να παρακολουθεί και να ανασκοπεί τις πληροφορίες που σχετίζονται με τα ενδιαφερόμενα μέρη και τις σχετικές προσδοκίες και ανάγκες τους.

 

Διαχείριση αλλαγών

Οι αλλαγές πρέπει να σχεδιάζονται με συστηματικό τρόπο από το στάδιο της διαμόρφωσης της στρατηγικής του οργανισμού, ενώ οι έκτακτες αλλαγές που συμβαίνουν κατά τη λειτουργία του οργανισμού, πρέπει να εγκρίνονται και να αξιολογούνται κατάλληλα. Η Διαχείριση αλλαγών ως ιδιαίτερος τομέας του management, που επιταχύνεται από τις εξελίξεις της τεχνολογίας αλλά και τις απαιτήσεις της παγκοσμιοποίησης και βρίσκει αντιστάσεις στους ανθρώπους, οφείλει να αντιμετωπισθεί με συστηματικότητα.

 

Στόχοι ποιότητας

Η απαίτηση για τους στόχους ποιότητας αναβαθμίζεται σημαντικά πλέον στο ISO 9001:2015, αντανακλώντας τη στροφή της νέας έκδοσης προς την κατεύθυνση του στρατηγικού σχεδιασμού του οργανισμού. Οι στόχοι πρέπει να ποσοτικοποιούν τη στρατηγική της επιχείρησης (όπως προκύπτει από την ανάλυση των διακινδυνεύσεων και την ανάλυση του επιχειρησιακού περιβάλλοντος), να συνδέονται με τη συμμόρφωση των προϊόντων ή των υπηρεσιών και να οδηγούν στην αύξηση της ικανοποίησης των πελατών. Επίσης οι στόχοι πρέπει να επικοινωνούνται στο προσωπικό και το κυριότερο, πρέπει να συνδέονται με ένα στρατηγικό πλάνο για την επίτευξή τους.

 

Διαχείριση τεχνογνωσίας

Αποτελεί μία νέα και σημαντική απαίτηση του ISO 9001:2015, καθώς η διαχείριση της τεχνογνωσίας γίνεται απαραίτητο προσόν επιτυχίας σε ένα περιβάλλον με πληθώρα πληροφοριών, γνώσεων και κινδύνων ασφάλειας. Κάθε σύγχρονη επιχείρηση πρέπει να έχει ένα δομημένο και ασφαλές σύστημα συλλογής, αποθήκευσης και διάθεσης της τεχνογνωσίας της, ώστε να εξασφαλίζει ότι αυτή είναι πάντα επίκαιρη, όποτε και όπου απαιτείται διαθέσιμη καθώς και προστατευμένη από κινδύνους διαρροής.

 

Προμήθειες – υπεργολάβοι

Η νέα έκδοση ISO 9001:2015 δίνει μεγάλη έμφαση στον έλεγχο και την αξιολόγηση των υπεργολάβων, ιδιαίτερα όταν η εκχωρούμενη σε υπεργολάβο δραστηριότητα είναι κρίσιμη και η επίπτωσή της στην ποιότητα του παραγόμενου προϊόντος ή υπηρεσίας σημαντική. Οι δραστηριότητες που ανατίθενται σε υπεργολάβους δεν μπορούν πλέον να εξαιρούνται από το πεδίο εφαρμογής της πιστοποίησης, αλλά αντιθέτως πρέπει να ελέγχονται συστηματικά από τον ίδιο τον οργανισμό (συμφωνημένα πλάνα ποιότητας, επιτόπιες επιθεωρήσεις, κλπ.).

 

Ηγεσία

Όλες οι παραπάνω αλλαγές καταδεικνύουν ότι η Ηγεσία του οργανισμού πρέπει να αποδεικνύει ότι αντιλαμβάνεται τις διακινδυνεύσεις από το ευρύτερο επιχειρηματικό περιβάλλον και τις επιπτώσεις τους στην ικανότητα της εταιρείας, ώστε να μπορεί να ικανοποιήσει τις απαιτήσεις των πελατών της, αλλά και των υπολοίπων ενδιαφερόμενων μερών. Δίνεται επίσης έμφαση στον καθορισμό των στρατηγικών στόχων, τοποθετώντας την Ηγεσία του οργανισμού στο κέντρο Συστήματος Διαχείρισης.

 

Οι Οργανισμοί που ακολουθούν το ISO 9001:2008

Οι Οργανισμοί που ακολουθούν το ISO 9001:2008 συνιστάται να εκτελέσουν τις παρακάτω ενέργειες:

i) Προσδιορισμό των οργανωτικών ελλείψεων, που πρέπει να αντιμετωπιστούν για να ανταποκριθούν στις νέες απαιτήσεις

ii) Ανάπτυξη ενός σχεδίου εφαρμογής

iii) Κατάλληλη κατάρτιση και ευαισθητοποίηση όλων των μερών που επιδρούν στην αποτελεσματικότητα του οργανισμού

iv) Ενημέρωση του υφιστάμενου συστήματος διαχείρισης ποιότητας (QMS) ώστε να πληροί τις αναθεωρημένες απαιτήσεις και να προβλέπει τον έλεγχο της αποτελεσματικότητας του

v) Επικοινωνία με τον φορέα πιστοποίησης για τις μεταβατικές ρυθμίσεις

 

Το Πρότυπο ΕΛΟΤ ΕΝ ISO9001:2008 δεν θα είναι σε ισχύ μετά την 15η Σεπτεμβρίου 2018. Η περίοδος μετάβασης καθορίζεται από το έγγραφο του ΕΣΥΔ.